Boerenkool en groene aanslag

We hebben de urn met as van Maarten in een nis gezet en deze afgesloten met een plaquette. Van te voren was ik al even op de begraafplaats wezen kijken. Ik vond het urnengedeelte een sombere plek. De lucht was zwaar bewolkt, dat speelde vast ook een rol. Het pleintje bij het urnengedeelte zat vol groene aanslag. Er stond een bankje. Ik kon me niet voorstellen dat iemand op dat bankje zou gaan zitten. Maarten was een imposante man. Dat is een vriendelijke manier om te zeggen dat een paar kilo’s minder ook wel had gemogen. Bij ons thuis hangen verschillende foto’s waarop hij is te zien. Elke keer dat ik die foto’s zie verbaast het me dat de as van zo’n groot lichaam in zo’n kleine urn past. De as van Maarten zit in een urn. Maar waar is Maarten gebleven? Na het vastschroeven van de plaquette ging ik toch maar even op het bankje zitten. Maarten leek tegelijkertijd heel dichtbij en...
Lees verder

Drukken in de traditie van Johannes Gutenberg: hoe een kort verhaal een prachtig boekje werd

‘De fotograaf en de buizerd’ heet mijn korte verhaal dat bij Triona Pers verscheen. Bijzonder aan het boekje is dat het met de hand werd gedrukt. Hoe doe je dat: met de hand een boekje drukken? Waar leer je zo’n oud ambacht? En valt met woorden te omschrijven wat een met de hand gedrukt boekje bijzonder maakt? Ik vroeg het aan Dick Ronner, drukker en eigenaar van Triona Pers.   Jij wilde ‘De fotograaf en de buizerd graag uitgeven, maar het verhaal mocht niet langer zijn dan ca. 600 woorden. Waarom was dat? De hoeveelheid loden letters die ik heb is beperkt. Wanneer je een tekst van enkele bladzijden zet, dan is er een moment dat er één letter op is. Er is daar met wat kunstgrepen wel een mouw aan te passen, maar wanneer er twee of meer letters opraken dan wordt dat een heel gepuzzel. Hoe gaat het handmatig drukken van een boekje in z’n werk? Allereerst kies ik de grootte van het boekje...
Lees verder

Als je een broer of zus verliest. Over het verdriet van de ‘forgotten grievers’

Mijn vader stierf in 1997. Hij kwam uit een gezin met tien kinderen, waarvan er vijf inmiddels zijn overleden. Mijn tante Minke schreef daar een boek over: Broederziel alleen? Het boek maakte veel emoties los en kende in korte tijd acht herdrukken. Het verdriet om een overleden broer of zus bleek vergeten rouw. In het Engels worden de rouwenden forgotten grievers genoemd. Ter illustratie een anekdote: toen de moeder van een vriend overleed gingen de ooms en tantes (de broers en zussen van zijn moeder) in de rij staan met mensen die hun medeleven kwamen getuigen. Ze hoefden blijkbaar zelf niet gecondoleerd te worden. Of misschien kwam dat niet bij hen op. Ervaringsverhalen Mijn tante Minke specialiseerde zich in het onderwerp. Het werd haar missie om de rouw om een overleden broer of zus bespreekbaar te maken. Ze verzorgt door het hele land lezingen en gastlessen. In 2015 publiceerde ze Als je een broer of zus verliest. Het is gebaseerd op haar eerste boek,...
Lees verder